Na de verkoop van je huis met een restschuld, werkt de financiering restschuld in de praktijk vaak door het bedrag mee te nemen in een nieuwe hypotheek als je een ander huis koopt, of door een aparte lening af te sluiten. Dit betekent dat je de hypotheekschuld die overblijft na verkoop moet aflossen, waarbij het gemiddelde geleende bedrag in 2024 zo’n €16.000 was, vaak met een terugbetaaltermijn van 15 jaar. Op deze pagina ontdek je wat restschuld precies is, welke financieringsmogelijkheden er zijn, de voorwaarden, kosten, fiscale gevolgen en krijg je praktische tips om dit aan te pakken.
Restschuld is de schuld die overblijft nadat je jouw woning hebt verkocht voor een lager bedrag dan de openstaande hypotheekschuld. Deze financiële verplichting moet dan alsnog door de woningverkoper aan de bank worden terugbetaald, ook al ben je niet langer eigenaar van de woning. Restschuld ontstaat wanneer de verkoopopbrengst van het huis onvoldoende is om de volledige hypotheeklening af te lossen, inclusief eventueel een tweede hypotheek. Dit kan gebeuren doordat de waarde van de woning sinds de aankoop flink is gedaald, of omdat de hypotheek die je destijds hebt afgesloten hoger was dan de daadwerkelijke woningwaarde op het moment van verkoop. De noodzaak voor een adequate financiering restschuld komt dan om de hoek kijken, aangezien dit bedrag niet zomaar verdwijnt.
Voor de financiering restschuld zijn er diverse mogelijkheden, waaronder het meefinancieren in een nieuwe hypotheek bij de aankoop van een ander huis, het afsluiten van een aparte lening bij een bank of kredietverstrekker, of het aflossen met eigen spaargeld. De keuze voor een van deze opties hangt sterk af van je persoonlijke situatie en of je direct een nieuwe woning koopt. In de volgende secties lichten we deze financieringsmogelijkheden, inclusief de bijbehorende voorwaarden en implicaties, uitgebreid toe.
Wanneer je een nieuwe woning koopt, is het mogelijk om de restschuld van je vorige huis mee te financieren in je nieuwe hypotheek. Dit betekent dat de overgebleven schuld van de verkochte woning wordt toegevoegd aan het totale hypotheekbedrag dat je voor je nieuwe huis afsluit. Deze optie is echter sterk afhankelijk van het beleid van de bank; niet alle hypotheekverstrekkers staan dit toe. Zo is het meefinancieren van restschuld bijvoorbeeld niet toegestaan bij Centraal Beheer, terwijl Nationale Nederlanden het wel onder voorwaarden toestaat. Het meefinancieren van restschuld heeft directe invloed op je maximale hypotheek en verhoogt je maandlasten, omdat je nu een groter bedrag moet aflossen. De bank beoordeelt zorgvuldig of een hogere hypotheek financieel verantwoord is gezien jouw inkomen en de woningwaarde.
Het deel van de hypotheek dat de restschuld dekt, moet doorgaans binnen een periode van 15 jaar worden terugbetaald, en de rente over dit specifieke deel is tijdelijk aftrekbaar voor de inkomstenbelasting. Een helder aflossingsschema helpt je inzicht te krijgen in hoe je deze financiering restschuld aanpakt. Houd er rekening mee dat het meefinancieren van restschuld in een nieuwe hypotheek sinds 2018 over het algemeen steeds lastiger is geworden.
Wanneer het meefinancieren van restschuld in een nieuwe hypotheek niet mogelijk is, of als je geen nieuwe woning koopt, kun je de restschuld financieren met een aparte lening bij een bank of kredietverstrekker. Deze financiering restschuld wordt vaak afgesloten als een persoonlijke lening, maar een doorlopend krediet behoort ook tot de mogelijkheden. Het doel van zo’n lening is de openstaande restschuld gespreid af te lossen, zodat je niet het gehele bedrag direct uit eigen middelen hoeft te betalen. De hoogte van de rente is een cruciale factor, aangezien deze direct de totale kosten van de lening bepaalt. Bij de uiteindelijke afhandeling van de woningverkoop zorgt de notaris ervoor dat de restschuld vanuit de lening direct aan de oorspronkelijke hypotheekverstrekker wordt voldaan.
Wanneer het meefinancieren van restschuld in een nieuwe hypotheek geen optie is, kun je de financiering restschuld regelen door het gebruik van eigen spaargeld of door een consumptief krediet af te sluiten.
Kies je ervoor om je restschuld af te lossen met spaargeld, dan profiteer je direct van het grootste voordeel: je vermijdt extra rentelasten en afsluitkosten die bij een lening komen kijken, en je krijgt geen BKR-registratie. Dit kan een aantrekkelijke optie zijn, vooral als de rente op je bestaande spaargeld lager is dan de rente die je op een lening zou betalen, of als aflossing van schulden de beste besteding van je spaargeld is. Houd er wel rekening mee dat je spaargeld, zeker in combinatie met inflatie, in waarde kan afnemen. Het is daarom verstandig om af te wegen of het inzetten van je spaarbuffer voor de restschuld opweegt tegen het behouden van een financiële reserve voor onvoorziene uitgaven. Is je spaargeld onvoldoende of wil je je buffer behouden, dan is een consumptief krediet een alternatief. Hierbij kun je denken aan een persoonlijke lening, die over het algemeen kortere looptijden heeft en vaak boetevrij vervroegd af te lossen is, zonder extra kosten zoals voor notaris of taxatie. Een doorlopend krediet wordt voor de financiering restschuld afgeraden vanwege het risico op hogere kosten en een langere looptijd, doordat je in de eerste jaren afgeloste bedragen opnieuw kunt opnemen.
Voor de financiering restschuld gelden diverse voorwaarden en eisen, die sterk afhangen van de gekozen methode en je persoonlijke financiële situatie. Als je restschuld wilt meefinancieren in een nieuwe hypotheek, is het beleid van de hypotheekverstrekker doorslaggevend; banken zijn niet verplicht om restschuld mee te financieren. Zij beoordelen zorgvuldig of een hogere hypotheek financieel verantwoord is, waarbij je inkomsten en vaste lasten het maximaal verantwoorde leenbedrag bepalen. Hoewel sommige banken, zoals Nationale Nederlanden en ING (zowel intern als extern), het onder voorwaarden toelaten, gelden er altijd individuele acceptatiecriteria. Het is ook mogelijk dat restschuld kan worden meegefinancierd bij het oversluiten of verhogen van een bestaande hypotheek, wat wel om nieuwe afspraken met de bank vraagt.
Is meefinancieren in je hypotheek geen optie, dan kun je de restschuld financieren met een aparte lening, zoals een persoonlijke lening. Hierbij is eveneens je inkomenshoogte en je vaste lasten bepalend voor het leenbedrag. Bij het aanvragen van zo’n financiering restschuld is het cruciaal om alle details goed te controleren, waaronder het leenbedrag, de looptijd, de rente, de specifieke voorwaarden en eventuele verzekeringen.
Banken hanteren over het algemeen een strikt beleid en strenge acceptatiecriteria voor restschuldfinanciering. Dit maakt het vaak lastig om de resterende schuld na woningverkoop te financieren. De terughoudendheid van de meeste banken komt vooral voort uit het financiële risico dat een nieuw gekocht huis al direct een hoge schuld heeft ten opzichte van de marktwaarde.
Voor het meefinancieren van restschuld in een nieuwe hypotheek is het specifieke beleid van de hypotheekverstrekker essentieel. Hoewel de vorige tekst al noemde dat banken zoals Nationale Nederlanden dit onder voorwaarden toestaan en Centraal Beheer het niet doet, is het belangrijk te begrijpen dat dit altijd neerkomt op een uitgebreide, individuele beoordeling van je financiële draagkracht. Banken analyseren strikt je huidige inkomsten en je vaste lasten om te bepalen of een hogere hypotheek, inclusief de restschuld, verantwoord is. Mocht deze route via de hypotheek niet openstaan, dan bekijken banken en kredietverstrekkers bij een aanvraag voor een aparte persoonlijke lening nog steeds scherp naar je inkomenspositie en financiële verplichtingen als cruciale acceptatiecriteria voor deze vorm van financiering restschuld.
De Nationale Hypotheek Garantie (NHG) speelt een belangrijke rol bij de financiering restschuld door huiseigenaren bescherming te bieden tegen een hoge schuldenlast na de gedwongen verkoop van hun woning. NHG kan de restschuld onder strikte voorwaarden kwijtschelden als de verkoop met verlies plaatsvindt door omstandigheden buiten jouw schuld om, zoals relatiebeëindiging, onvrijwillige werkloosheid, arbeidsongeschiktheid of het overlijden van een partner. Het Waarborgfonds Eigen Woningen, dat achter de NHG staat, neemt in deze gevallen de restschuld van de geldverstrekker over. Dit gebeurt alleen als je volledig hebt meegewerkt aan de verkoop voor de hoogst mogelijke prijs en er geen eigen vermogen beschikbaar is om de schuld af te lossen. Daarnaast kan de restschuld, indien je een hypotheek met NHG hebt, soms worden meegefinancierd in een nieuwe NHG-hypotheek. Hierbij gelden specifieke NHG-voorwaarden, zoals dat de totale som van de koopsom van de nieuwe woning en de restschuld niet boven de geldende NHG-kostengrens mag uitkomen en het restschulddeel annuïtair moet worden afgelost. NHG biedt hiermee een belangrijk vangnet en extra zekerheid.
Om de kosten en impact van restschuld op je hypotheek te berekenen, kijk je vooral naar de hoogte van de rente, de looptijd van de lening en het geleende bedrag. Deze factoren bepalen direct je nieuwe maandlasten en de totale som die je moet terugbetalen, inclusief eventuele afsluitkosten, met een duidelijke invloed op je maximale leenruimte en eventueel je studieschuld. Een overzicht van deze kosten krijg je vaak via een aflossingstabel. Hoe deze elementen precies doorwerken in je financiën en welke opties je hebt voor financiering restschuld, wordt verder uitgelegd in de onderstaande secties.
De rente speelt een cruciale rol bij de financiering restschuld, omdat deze direct de totale kosten van de lening en je maandelijkse lasten bepaalt. Hoe hoger de rente op je restschuldfinanciering, hoe meer je uiteindelijk betaalt en hoe hoger je maandelijkse aflossingen zullen zijn. Bovendien is de rente die je betaalt over een restschuld sinds 1 januari 2018 in principe niet meer aftrekbaar van de belasting.
Deze verandering in de fiscale regels heeft een aanzienlijke invloed op de totale financiële last, aangezien je de rentekosten nu volledig zelf draagt. Enkel voor woningen die vóór 1 januari 2018 met restschuld zijn verkocht, kan de rente nog tijdelijk tot maximaal 15 jaar worden afgetrokken. De keuze voor het type lening – bijvoorbeeld een persoonlijke lening bij een kredietverstrekker of het meefinancieren in een nieuwe hypotheek – beïnvloedt ook de hoogte van de rente; doorgaans is de hypotheekrente lager dan die van een consumptief krediet, wat de totale kosten van je financiering restschuld kan drukken.
De looptijd van je restschuldlening is de periode waarin je de geleende som moet terugbetalen, en de aflossingsverplichtingen omvatten de vaste maandelijkse betalingen van zowel rente als aflossing. Voor een aparte financiering restschuld, die vaak als persoonlijke lening wordt afgesloten, zie je doorgaans looptijden variërend van 12 tot 72 maanden. Echter, afhankelijk van de kredietverstrekker, kan de maximale looptijd oplopen tot 180 maanden (15 jaar). Een langere looptijd zorgt voor lagere maandlasten, maar leidt tot hogere totale rentekosten over de gehele periode. Omgekeerd zorgen kortere looptijden voor hogere maandlasten, maar dalen de totale kosten van de lening aanzienlijk. Het is daarom verstandig om een zo kort mogelijke looptijd te kiezen die past bij je budget, om de totale kosten van je restschuld zo laag mogelijk te houden.
De belangrijkste fiscale consequentie van financiering restschuld is dat de rente die je hierover betaalt sinds 1 januari 2018 in principe niet meer aftrekbaar is van de belasting, wat je maandlasten direct verhoogt. Voor restschulden die vóór die datum zijn ontstaan, geldt nog wel een tijdelijke aftrekmogelijkheid, wat de financiële impact voor jou kan verzachten. In de volgende secties gaan we dieper in op de specifieke belastingregels en mogelijkheden voor renteaftrek.
De tijdelijke renteaftrek bij het meefinancieren van restschuld in een nieuwe hypotheek gold voor restschulden die zijn ontstaan na de verkoop van een woning tussen 29 oktober 2012 en 31 december 2017. Voor deze specifieke groep huiseigenaren blijft de betaalde rente over het meegefinancierde restschulddeel maximaal 15 jaar aftrekbaar voor de inkomstenbelasting. Deze fiscale stimulans, die de woningmarkt destijds moest ondersteunen, is echter niet verlengd na 2017. Dit betekent dat voor restschulden die vanaf 1 januari 2018 zijn ontstaan, de rente over deze financiering restschuld in principe niet meer aftrekbaar is, wat direct leidt tot hogere netto maandlasten voor huizenkopers die hun restschuld meefinancieren.
De belastingregels voor een lening om je restschuld zonder nieuwe woning af te lossen, hangen sterk af van wanneer die restschuld is ontstaan. Als je geen nieuwe woning koopt, is de financiering restschuld meestal via een aparte lening bij een bank of kredietverstrekker, zoals een persoonlijke lening. Voor restschulden die zijn ontstaan tussen 29 oktober 2012 en 31 december 2017, kun je de rente over deze lening nog maximaal 15 jaar aftrekken van de inkomstenbelasting. Dit is een belangrijke tegemoetkoming die ook geldt als je de restschuld via een persoonlijke lening financiert. Echter, voor restschulden die vanaf 1 januari 2018 zijn ontstaan, is de rente over een dergelijke lening in principe niet meer aftrekbaar. Dit betekent dat je de maandelijkse rentelasten volledig uit eigen inkomen moet dragen, wat de netto kosten van je financiering restschuld aanzienlijk verhoogt. Gezien de belastingregels jaarlijks kunnen veranderen, is het verstandig altijd de meest actuele informatie te controleren bij de Belastingdienst.
Naast de standaard opties voor de financiering restschuld zijn er diverse alternatieven en praktische tips die je kunnen helpen om de resterende schuld na woningverkoop efficiënt en verantwoord af te lossen. Dit gaat verder dan alleen het regelen van de lening; het omvat strategieën om de last te verlagen en sneller schuldenvrij te worden.
Hieronder vind je aanvullende alternatieven en belangrijke tips:
Wanneer je na verkoop van je huis met restschuld in financiële problemen komt, kunnen minnelijke regelingen uitkomst bieden voor de financiering restschuld, waarbij resterende schulden na een bepaalde looptijd kunnen worden kwijtgescholden. Een minnelijke regeling is een vrijwillige betalingsregeling voor schulden, vaak tot stand gebracht in overleg met een schuldhulpverlener en je schuldeisers. Zo’n traject behelst het terugbetalen van zoveel mogelijk schuld binnen een afgesproken periode; een veelvoorkomende looptijd hiervoor is 18 maanden. Als de schuldenaar zich gedurende deze 18 maanden aan de afspraken houdt en zoveel mogelijk schulden terugbetaalt, kunnen de schuldeisers de schuldrest na afloop van deze periode kwijtschelden. Hoewel er ook minnelijke saneringsakkoorden met een aflossingsperiode van 36 maanden bestaan, waarna een mogelijke restschuld wordt kwijtgescholden na volledige betaling van de looptijd, leidt een succesvol minnelijk traject uiteindelijk tot finale kwijting van schulden, mits alle schuldeisers akkoord gaan met het voorstel.
Om een restschuld bij woningverkoop te voorkomen, is het essentieel om proactief te handelen en de risico’s die tot restschuld leiden te minimaliseren. Restschuld ontstaat immers wanneer de verkoopopbrengst van je huis lager is dan je openstaande hypotheekschuld, vaak door een daling in woningwaarde of een te hoge hypotheek bij aankoop. Een belangrijke stap is het actief aflossen van je hypotheekschuld, wat het risico op restschuld direct vermindert. Daarnaast is het bepalen van een realistische vraagprijs en een optimale woningpresentatie cruciaal om een vlotte verkoop tegen een goede prijs te bewerkstelligen. Tijdig de woning in de verkoop zetten kan eveneens helpen om onzekere financiële situaties, bijvoorbeeld bij een overbruggingshypotheek, voor te zijn en zo de noodzaak voor een ingewikkelde financiering restschuld te omzeilen.
Nee, het is niet altijd mogelijk om je restschuld mee te financieren in je nieuwe hypotheek. Hoewel de optie om de financiering restschuld in een nieuwe hypotheek te integreren bestaat, beslist de bank uiteindelijk of zij dit toestaat. Dit hangt sterk af van hun strenge acceptatiecriteria en interne beleid. Een hypotheekverstrekker zal een aanvraag weigeren als zij de hogere hypotheek, inclusief de restschuld, financieel niet verantwoord vindt voor jouw persoonlijke situatie. Dit kan bijvoorbeeld gebeuren als de verhoogde schuld een te groot risico vormt ten opzichte van je inkomen en de waarde van de nieuwe woning. Sommige hypotheekverstrekkers hebben striktere eisen dan anderen, of sluiten het zelfs volledig uit; zo staat Robuust Hypotheken het meefinancieren van restschuld niet toe. Je kunt dus nooit vanzelfsprekend uitgaan van deze optie.
Als jouw bank besluit de restschuld niet mee te financieren in je nieuwe hypotheek, betekent dit dat ze de combinatie van de nieuwe hypotheek en de restschuld financieel niet verantwoord vinden voor jouw situatie. De restschuld verdwijnt niet en je blijft de plicht houden om dit bedrag aan de bank terug te betalen. Dit legt de verantwoordelijkheid bij jou om actief te zoeken naar alternatieve oplossingen voor de financiering restschuld. Je zult dan moeten overwegen om de restschuld af te lossen met eigen spaargeld, of om een aparte persoonlijke lening aan te vragen bij een bank of kredietverstrekker. Snel handelen en deze opties verkennen is dan van groot belang om financiële problemen te voorkomen.
De vraag of een doorlopend krediet een goede optie is voor financiering restschuld kan kort beantwoord worden: over het algemeen is dit af te raden. Dit komt voornamelijk door de flexibele aard van een doorlopend krediet, waarbij afgeloste bedragen, vooral in de beginjaren, opnieuw kunnen worden opgenomen tot de kredietlimiet. Hoewel deze mogelijkheid nuttig is voor variabele uitgaven, werkt het averechts bij een vaststaand bedrag zoals restschuld. De kans dat je de schuld definitief afbouwt, wordt hierdoor kleiner, omdat het krediet blijft doorlopen zolang er bedragen worden opgenomen. Deze ongestructureerde aanpak leidt vaak tot hogere totale rentekosten en een aanzienlijk langere looptijd dan bij een persoonlijke lening, die met zijn vaste maandbedragen en looptijd meer zekerheid biedt voor het verantwoord aflossen van je restschuld.
Voor een restschuldlening, die meestal wordt afgesloten als een persoonlijke lening, ligt de aflossingstermijn doorgaans tussen de 12 en 180 maanden (oftewel 1 tot 15 jaar). Dit betekent dat je de financiering restschuld in vaste maandelijkse termijnen terugbetaalt over een vooraf afgesproken periode, waarbij de rente en het maandbedrag gedurende de hele looptijd vaststaan, wat zorgt voor financiële zekerheid. Een kortere looptijd verhoogt je maandlasten, maar verlaagt de totale rentekosten; een langere looptijd doet het tegenovergestelde. Echter, je kunt de werkelijke duur van het aflossen vaak zelf beïnvloeden, want bij bijna alle persoonlijke leningen heb je de mogelijkheid om boetevrij extra af te lossen. Door meer te betalen dan het standaard maandbedrag, bijvoorbeeld met een meevaller, kun je de looptijd van je lening aanzienlijk verkorten en zo sneller schuldenvrij zijn.
Wanneer je kiest voor financiering restschuld zonder Nationale Hypotheek Garantie (NHG), draag je aanzienlijk meer financiële risico’s. Het meest directe risico is de hogere hypotheekrente die je betaalt. Banken lopen zonder de borgstelling van NHG een groter risico op een eventuele restschuldvergoeding bij gedwongen verkoop, wat zich vertaalt in een risico-opslag op je hypotheekrente. Dit betekent dat je maandlasten hoger uitvallen dan bij een vergelijkbare hypotheek met NHG. Bovendien ben je bij onvoorziene omstandigheden, zoals werkloosheid of een relatiebreuk, niet beschermd tegen kwijtschelding van de restschuld. Het Waarborgfonds Eigen Woningen (WEW) staat in zo’n situatie niet garant, waardoor je volledig zelf verantwoordelijk blijft voor het aflossen van de complete restschuld, wat een zware financiële last kan zijn.
Wanneer directe meefinanciering in een nieuwe hypotheek geen optie is, of als je geen nieuwe woning koopt, is het aanvragen van een aparte lening bij een bank of kredietverstrekker de logische volgende stap voor de financiering restschuld. Meestal gaat het hierbij om een persoonlijke lening, die je in staat stelt de resterende schuld gespreid af te lossen. Bij het indienen van je aanvraag is het van groot belang om verschillende aanbieders te vergelijken. Zo kun je de laagste rente vinden, wat direct impact heeft op de totale kosten van de lening. Houd er rekening mee dat je met de financiële instelling nieuwe afspraken zult maken over de aflossing, waarbij je goed moet letten op het leenbedrag, de looptijd, de rente en de specifieke voorwaarden voordat je de lening afsluit.
Een lening aanvragen voor restschuldfinanciering omvat duidelijke stappen en vraagt om specifieke aandachtspunten. Het begint met het objectief vergelijken van financieringsaanbieders en het kiezen van een realistisch leenbedrag en looptijd die passen bij jouw financiële situatie. Vervolgens vul je online een aanvraagformulier in met je persoonlijke en financiële gegevens. Daarna beoordeelt de kredietverstrekker je aanvraag zorgvuldig, waarbij gekeken wordt naar je financiële draagkracht en kredietwaardigheid.
Als je aanvraag wordt goedgekeurd, ontvang je een persoonlijke offerte met de rente, looptijd en voorwaarden. Na je akkoord en het indienen van de benodigde documenten, wordt de lening uitbetaald om je financiering restschuld af te handelen. Tijdens dit proces is het belangrijk om goed te letten op de rente op de restschuldfinanciering, want deze bepaalt direct de totaalkosten van de lening. Ook de looptijd van de lening is een belangrijke overweging; kortere looptijden zorgen voor lagere totale rentelasten, hoewel de maandlasten dan hoger zijn. Houd er rekening mee dat een doorlopend krediet voor restschuld afgeraden wordt vanwege het risico op hogere totale kosten en een langere aflosperiode.
Lening.com is de beste keuze voor jouw financiering restschuld omdat we een 100% onafhankelijke vergelijking bieden die perfect aansluit bij jouw persoonlijke situatie. Ons platform geeft je een maatwerk overzicht van passende leningen, inclusief directe inzage in de maandlasten en totale kosten van leningen, zodat je weloverwogen beslissingen kunt nemen. Je krijgt toegang tot geschikte leningopties van diverse kredietverstrekkers die allemaal onder toezicht staan van de AFM en DNB, wat de betrouwbaarheid van je lening waarborgt. Een groot voordeel is dat vrijwel alle kredietverstrekkers via Lening.com de mogelijkheid tot kosteloos vervroegd (gedeeltelijk) aflossen bieden, wat je financiële flexibiliteit geeft.
Bovendien maken we het proces efficiënt en gebruiksvriendelijk: onze vergelijkingstool toont binnen enkele minuten de lening met de laagste rente. Het aanvragen, offerte ontvangen en ondertekenen kan volledig online, waardoor een bezoek aan een bank of tussenpersoon overbodig is. Gezien de meeste van onze klanten kiezen voor een persoonlijke lening voor dit soort doeleinden, ben je verzekerd van een optie die doorgaans voordeliger is en perfect past bij een vaste aflossing van je restschuld.